تعبیر خواب بادوم پفکی تند

هوش مصنوعی در همه ی مراحل فیلمسازی وارد شده و مزایا و خطراتی رو به ذهن متفکرا و منتقدا و مخاطبای سینما آورده که این روزها به کرار درموردشون صحبت میشه. ازجمله نگرانی های اصلی، جایگزینی نویسنده ها و بازیگرها با الگوریتم ها، مسائل مالکیت معنوی و تغییرات اقتصادی و فرهنگی در صنعت سینماست. 
ما در سال 2023 شاهد اعتصاب هالیوود بودیم. یکی از دلایل اصلی اعتصاب طولانی نویسنده ها و بازیگرها، ترس از جایگزینی توسط برنامه های هوش مصنوعی بود؛ برنامه هایی که میتونن فیلمنامه بنویسن یا تصاویر بازیگرها رو بدون حضور فیزیکیشون بازتولید کنن. 
ورود گسترده ی AI به سینما، طوری هست که در همه ی مراحل فیلمسازی حضور داره. مراحل پیش تولید مثل نوشتن فیلمنامه و طراحی صحنه، تولید مثل کنترل دوربین و جلوه های ویژه و پس تولید مثل تدوین، اصلاح رنگ و بازسازی صدا، همه میتونن به کمک هوش مصنوعی، سریعتر و ارزون تر انجام بشن. 
از جمله مزایای این تکنولوژی، پردازش داده های بزرگ برای تحلیل مخاطب ها و تصمیم گیری بهتر در تولیده. دموکراتیزه کردن تولید فیلم، میتونه به کمک هوش مصنوعی محقق بشه، یعنی استودیوهای کوچک هم میتونن ابزارهای پیشرفته ای داشته باشن که قبلا فقط در اختیار کمپانی های بزرگ بود. 
اما خطرات و چالش هایی که پیش بینی میشه اینه که مسائل اخلاقی و حقوقی درباره ی استفاده از تصویر و صدای انسان ها بدون اجازه ایجاد میشه و خطر یکنواخت شدن خلاقیت به دلیل اتکا به داده های گذشته رو پیش رو داریم. پیامدهای اجتماعی و فرهنگی، مثل تغییر رابطه ی مخاطب با هنر و کاهش نقش انسانی در روایت هم قابل پیش بینیه. 
اما هیچ کدوم از این حرفا تازگی نداره و تقریبا همه شون همین الان هم در تصور میگنجن. بعضیا عقیده دارن که وقتی مخاطب بدونه یک فیلم به دست الگوریتم ساخته شده، تجربه ی تماشای اون فیلم تغییر میکنه یعنی آگاهی از منبع تولید، خودش بخشی از تجربه ی هنری میشه. 
شاید در آینده، ارزش فیلم ها نه به فروش گیشه، بلکه به میزان داده ای که تولید و بازتولید میکنن وابسته باشه. این دیدگاه کمتر در مقالات عمومی مطرح شده اما موضوع مهمی هست. 
اتفاقا زیاد پیش اومده افرادی رو دیدم که از به بازی گرفته شدن احساساتشون توسط اکانت هایی که ویدیوهای هوش مصنوعی باورپذیر درست میکنن ناراحت شدن. حالا اگر بی اعتمادی، بیشتر بشه که قطعا بیشتر میشه، میشه انتظار داشت که هنرمندها و تولید کننده های محتوا، برای کسب اعتبار، بیشتر تلاش کنن. مخصوصا اگر مخاطبا برای دیدن محتوای واقعی، اصرار و تقاضا داشته باشن. در این حالت میشه انتظار داشت که استانداردها و مجوزهای جدیدی تحت کنترل ساز و کارهای جدید اعتبارسنجی شکل بگیره تا اعتماد به هنرمندا و تولید کننده های محتوا رو تضمین کنه. 
به بیان ساده تر، وقتی مخاطب ها احساس کنن که مدام با محتوای جعلی یا دستکاری شده رو به رو هستن، طبیعیه که اعتماد به عنوان یک ارزش کمیاب تر و پرتقاضاتر مطرح بشه. این بی اعتمادی میتونه خودش موتور محرک تغییرات بزرگ در صنعت هنر و رسانه باشه. 
درست مثل برچسب های ارگانیک یا اصالت کالا، ممکنه در آینده برچسب های رسمی برای محتوای واقعی یا بدون دستکاری هوش مصنوعی ایجاد بشه. 
هنرمندها و تولید کننده های محتوا شاید نیازمند دریافت گواهی یا مجوزهایی بشن که نشون بده آثارشون از نظر اصالت بررسی شده. فناوری هایی مثل واترمارک دیجیتال یا بلاک چین می تونن برای ثبت و تایید منبع محتوا استفاده بشن تا مخاطب مطمئن باشه اثر، واقعی و معتبره.

جمع بندی
ممکنه هر چه تولیدات جعلی بیشتر بشه، محتوای انسانی و اصیل ارزشمندتر بشه و هنرمندها برای حفظ این اعتبار، بیشتر تلاش کنن. اعتماد تبدیل به یک قرارداد اجتماعی تازه میشه و مخاطب حاضر میشه برای محتوای معتبر هزینه کنه چون میدونه پشتش یک انسان واقعی ایستاده. 
بی اعتمادی در کوتاه مدت شاید یک تهدید به نظر بیاد اما در بلند مدت میتونه باعث درست شدن سازوکارهای تازه ی اعتماد بشه، چیزی که هم هنرمندها رو به خلاقیت و شفافیت بیشتر سوق میده و هم مخاطب ها رو به انتخاب آگاهانه تر دعوت میکنه.

اعتراض هنرمندای هالیوودی به سیاست بالادستی ها درمورد استفاده از هوش مصنوعی، نوعی کنایه درون خودش داره چون تک تک فیلمنامه نویس ها میتونن با درصدهای متنوعی، از هوش مصنوعی برای نوشتن سناریوهای خودشون استفاده کنن ولی با داستانی که به اسم یک هوش مصنوعی منتشر میشه مشکل دارن. یعنی اگر بتونن از نوشته های نیمه مکانیکی خودشون پول دربیارن مشکلی ندارن.

درواقع انگار خیلی از نویسنده ها به این نتیجه رسیدن که در سناریونویسی، نمی تونن با هوش مصنوعی رقابت کنن. 
اعتراض و وضع قوانین جدید، به نظر میرسه که تاثیر طولانی مدت چندانی نداره و حتی در کوتاه مدت هم چندان پیامد دندون گیری نداشته چون  مثلا یک فیلمساز میتونه فیلمنامه رو از هوش مصنوعی بگیره و به اسم خودش منتشر کنه. نهایتا مقداری هم کار رو ویرایش کنه و بگه من یه کارگردان فیلمنامه نویس هستم و مزیت جدیدی برای خودش بخره. 
مشکل این نیست که اصلا چیزی به اسم هوش مصنوعی وجود داره، مشکل اون معیارهایی هست که برای خلق و گسترش یک سناریو مورد استفاده قرار میگیره. هالیوودی که میتونه فیلمنامه ی مکانیکی رو تبدیل به یه فیلم پرفروش کنه، داره داد میزنه که گرسنه ی خلاقیت هست و این چیزیه که نویسنده ها لازمه در مقابلش کمی مسئولیت پذیر باشن. 
نویسنده ای که از هوش مصنوعی برای ساختار، دیالوگ یا حتی الهام استفاده میکنه، درواقع داره با یک ابزار کار میکنه. اما وقتی همون ابزار، خودش تبدیل به خالق رسمی اثر بشه، نویسنده دچار بحران هویت میشه چون مرزهای مالکیت، دیگه مثل قبل نیست. 
این یعنی مسئله ی اصلی، وجود هوش مصنوعی نیست بلکه معیارهایی هست که برای خلاقیت تعریف شدن. 
هالیوود با تواناییش در تبدیل فیلمنامه های مکانیکی به فیلم های پرفروش، صرفا سعی داره سهم بیشتری از بازار رو داشته باشه و لزوما این فرآیند، نشات گرفته از میلشون به قربانی کردن هنرمندا نمیاد. اما دقیقا وقتی صحبت از پول میشه، حتی کسایی که سال ها توی این صنعت کار کردن، شروع میکنن به شرورانه جلوه دادنش درحالی که کافیه کمی از موضع قربانی بودن خارج بشن و دوباره تعریف کنن که خلاقیت یعنی چی؟

جمع بندی
در حال حاضر، خیلی از سناریوهای محبوب، بازسازی یا اقتباس هستن و از کمیک ها، بازی یا حتی فیلم های قدیمی استفاده کردن. خلاقیت در کارهای جدید، بیشتر شامل طراحی صحنه و جلوه های ویژه است و زیاد کار چشمگیری رو نمیشه در زمینه ی روایت یا دیالوگ پیدا کرد. 
فکر میکنم که خیلی از نویسنده ها، چندان شفقت به خرج نمیدن و صرفا به فیلمنامه به چشم تجارت نگاه میکنن؛ یه کار سنگین و طاقت فرسا که قراره کمک کنه تا قسط های خودشون رو پرداخت کنن. همچین افرادی از مرزهای خلاقیت جا میمونن و این مدل اعتراض ها، قرار نیست تا همیشه جوابگو باشه و منافع شون رو تامین کنه. 
 

ازجمله نگرانی هایی که سینما رو درگیر خودش کرده، قدرت گرفتن هوش مصنوعی و کنار گذاشتن انسان ها از شغل هایی هست که هوش مصنوعی میتونه با هزینه ی کمتری، از پس انجام دادنشون بربیاد. درک ترسی که بین هنرمندا وجود داره اصلا سخت نیست و خیلیا علنا بهش اقرار کردن. 
اما آیا واقعا آینده اینقدر ترسناکه یا این ترس، بیشتر نشات گرفته از نگاه تک بعدی و وابستگی بیش از حد ما به سنت هاست؟

معمولا هنرمندهایی تونستن طی چندین دهه، به طور مداوم بدرخشن که انعطاف خوبی از خودشون نشون دادن و با تکنولوژی های جدید، کنار اومدن. وقتی سینمای ناطق ظهور کرد، خیلیا بازیگری رو کنار گذاشتن چون در دیالوگ گویی، نتونستن به مهارت لازم برسن. 
هوش مصنوعی، نه تنها تولیدات سینمایی بلکه هر نوع محتوایی که میشه در بستر دیجیتال ارائه داد رو میتونه شدیدا تحت تاثیر قرار بده. در حال حاضر، شاید تاثیر پررنگی در سینما نداشته اما ممکنه به کرار، مطالبی رو در سایت های مختلف دیده باشید که عکس ها یا متن هاشون، ساخته ی هوش مصنوعی هست. میشه انتظار داشت که رفته رفته، تشخیص ساختگی بودن این متن و عکس ها سخت تر بشه. در این حالت، آیا هنوز هم تولید محتوای اینترنتی توسط یک انسان، میتونه شغل مورد تقاضایی باشه؟ 
فکر میکنم که صرفا نوع رقابت هست که قراره تغییر کنه. تا امروز، ما با بقیه ی انسان ها و تولیداتشون رقابت میکردیم. رقابت محتوای وبلاگی، الگوهای به مراتب ساده تری نسبت به نوع رقابت در سینما داره و در اینجا هم ابتدا از همین مثال ها استفاده میشه تا به موضوع پیچیده تری مثل رقابت در سینما برسیم. 
تا امروز، ما انسان ها محتواهایی رو برای وبلاگ مینوشتیم و برای رسیدن به رتبه های بالاتر در گوگل، رقابت میکردیم. گوگل معمولا نسبت به کلمات و وجوه ظاهری یک محتوا حساسیت نشون میده ولی میشه انتظار داشت که با قدرت گرفتن هوش مصنوعی، الگوهای سنجش میزان یونیک و با ارزش بودن محتوای متنی هم تغییر کنه. این یعنی اینکه صرفا تغییر یک جمله یا استفاده ی مکرر از یک کلمه ی کلیدی یا افزایش حجم یک مطلب، برای صعود در گوگل کافی نخواهد بود و نیاز به مطالبی داریم که فکر بیشتری پشتش باشه و حرف جدیدتری برای گفتن داشته باشه.

هوش مصنوعی قادر به تعلیم دادن خودش و پیچیده تر نوشتن هست اما دسترسی به ناگفته های تجارب انسانی، بحث کاملا متفاوتیه. یعنی تا زمانی که درمورد یک تجربه ی انسانی صحبت نکنیم، هوش مصنوعی لزوما قادر نیست که درکش کنه یا تجسم کنه که چنین تجربه ای، وجود خارجی داره. 
این موضوع درمورد تجربه ای مثل رنج، صدق میکنه. رنج کشیدن، شکل خاص انسان بودنه؛ یعنی به واسطه ی انسان بودن، مستعد تجربه ی طیف خاصی از رنج ها هستیم. با گذر زمان و تغییر شکل جامعه، شکل رنج کشیدن ما تغییر میکنه. بسیاری از اوقات، ما محتوای ساخته شده توسط دیگران رو بابت سرگرم کننده بودن یا علاقه ای که به سازنده هاشون داریم مصرف نمیکنیم بلکه به دنبال ایده ای برای مدیریت و برطرف کردن رنج خودمون هستیم. 
هوش مصنوعی، در حال تغییر بنیادین فرآیند تولید محتواست اما این تغییر، بیشتر از اینکه تهدید باشه، بازتعریف نوع رقابت و ارزش گذاری محتواست، بخصوص وقتی پای تجربه ی انسانی و رنج وسط باشه. 
در صنعت سینما، نگرانی درمورد جایگزینی انسان ها با هوش مصنوعی، کاملا ملموسه و خیلی از هنرمندها، بخصوص نویسنده ها و بازیگرها، از این میترسن که الگوریتم ها بتونن با هزینه ی کمتر، وظایف خلاقانه رو انجام بدن. اما تاریخ سینما نشون میده که انعطاف پذیری، همیشه کلید ماندگاری بوده.

در گذشته، برای بالا رفتن در رتبه های گوگل، کافی بود جمله ها رو تغییر بدیم یا از کلمه های کلیدی استفاده کنیم اما با پیشرفت هوش مصنوعی، الگوریتم ها هم پیچیده تر میشن و به جای ظاهر، به محتوای واقعی و منحصر به فرد توجه میکنن. این یعنی محتوا باید فکر شده، تجربه محور و دارای حرف تازه باشه. 
هوش مصنوعی میتونه خودش رو آموزش بده و پیچیده تر بنویسه اما نمی تونه رنج انسانی رو تجربه کنه. ما اغلب دنبال محتوایی هستیم که بتونه به مدیریت درد، تنهایی یا بحران های شخصی کمک کنه و این چیزی نیست که ماشین ها به راحتی درکش کنه. 
هوش مصنوعی، فرآیند تولید محتوا رو متحول میکنه اما تجربه ی انسانی هنوز بی رقیب باقی میمونه. رقابت آینده، نه بر سر سرعت یا حجم، بلکه بر سر اصالت، عمق و توانایی لمس رنج خواهد بود. سینما، وبلاگ و تبلیغات، همه در حال بازتعریف نقش انسان در تولید معنا هستن و این فرصتی هست برای خلق محتواهایی که واقعا اثرگذار باشن. 
سینما همیشه اولین جایی هست که ترس از جایگزینی با تکنولوژی رو به شکلی دراماتیک نشون میده. هوش مصنوعی میتونه نیاز بازار به محتواهای سطح پایین و کم چالش رو از بین ببره. مثل معرفی محصول و توضیحات ساده ولی حتی همین بخش ها هم ممکنه به سمت تقاضای محتواهای پیچیده تر و انسانی تر برن. مثلا فضاوت درمورد تجربه ی استفاده از یک وسیله ی آشپزخونه یا دیدن یک فیلم سینمایی، ممکنه با توجه به تقاضای مخاطب، به سمت گزارش های پیچیده تر و انسانی تر بره. یعنی توضیحاتی که توسط هوش مصنوعی تولید میشه، به حدی ساده جلوه کنه که دیگه مورد مصرف مخاطب قرار نگیره. در این حالت، مخاطب سراغ محتوایی میره که حرف های پیچیده تری برای گفتن داره. این پیچیدگی، لزوما سبب تولید جملات سخت فهم نیست بلکه پارامترهای تولید محتوا هست که انسانی تر و پیچیده تر میشه. 
وقتی هوش مصنوعی بتونه معرفی محصول، توضیح عملکرد یا خلاصه های سطحی رو انجام بده، دیگه این نوع محتواها ارزش رقابتی ندارن. در نتیجه، بازار به سمت محتواهایی میره که فراتر از اطلاعات اولیه باشن؛ یعنی تجربه، قضاوت و روایت انسانی، مورد خرید و فروش قرار میگیره. 
مهارت تشخیص محتوای انسانی از محتوای ساخته شده توسط هوش مصنوعی، در حال حاضر نوعی چالش جلوه میکنه اما شاید در آینده، اصلا چالش اصلی این نباشه که یک محتوا توسط انسان ساخته شده یا هوش مصنوعی، بلکه صحبت درمورد میزان کاربردی و الهام بخش بودنش باشه. یعنی اگر یک انسان، محتوایی رو تولید کنه که بیش از حد ساده باشه، مثل محتوای ساده ای که توسط هوش مصنوعی ساخته شده، کنار گذاشته بشه. 
بسیاری از محتواهای ساخته شده توسط هوش مصنوعی، در حال حاضر مورد مصرف قرار میگیرن و کاملا کاربردی و الهامبخش هستن و خود تولید کننده های یونیک هم چه الان و چه در آینده، ممکنه از دستیار هوش مصنوعی برای غنی تر کردن تولیدات خودشون استفاده کنن.

جمع بندی
در آینده، شاید مهم ترین سوال این نباشه که کی این محتوا رو نوشته؟ بلکه این باشه که "این محتوا چه تاثیری داره؟" اگر یک انسان، محتوایی بیش از حد ساده و بی اثر تولید کنه، ممکنه همونقدر کنار گذاشته بشه که یک متن ماشینی بی روح، خواننده نداره. در مقابل، خیلی از محتواهای تولید شده توسط هوش مصنوعی، همین حالا هم الهامبخش و کاربردی هستن. حتی تولید کننده های انسانی منحصر به فرد هم ممکنه از هوش مصنوعی برای غنی تر کردن کارهای خودشون استفاده کنن. آینده، نه حذف انسان، بلکه بازتعریف ارزش محتواست.